Een bezoek aan de tandarts is voor veel mensen iets wat ze liever uitstellen. Toch is regelmatig naar de mondzorgpraktijk gaan een van de beste dingen die je kunt doen voor je gezondheid. Niet alleen voor je gebit, maar ook voor je algehele welzijn. Problemen in de mond kunnen namelijk gevolgen hebben voor de rest van je lichaam. Toch weten veel mensen niet precies wat er tijdens zo’n bezoek gebeurt, wat het kost of wanneer je eigenlijk moet gaan.
Wat een tandarts precies doet tijdens een controle
Tijdens een standaardcontrole bekijkt de mondzorgprofessional elk tand en kies afzonderlijk. Er wordt gelet op gaatjes, slijtage en de staat van het tandvlees. Bij veel praktijken worden ook röntgenfoto’s gemaakt om te zien wat er onder het tandoppervlak gebeurt. De meeste mensen weten niet dat een controle ook een controle van de mondmucosa inhoudt, het slijmvlies in je mond. Zo kunnen eventuele afwijkingen vroeg worden opgemerkt. Na de controle volgt vaak een reiniging door de mondhygiënist of de tandartsassistente, waarbij tandsteen en aanslag worden verwijderd. Dit is anders dan thuis poetsen, want tandsteen kun je niet zelf wegkrijgen. Een controle duurt gemiddeld zo’n twintig tot dertig minuten en is voor de meeste mensen pijnloos.
Hoe vaak naar de tandarts gaan
De meeste volwassenen gaan eens per jaar naar de tandarts voor een controle. Kinderen en mensen met een hoger risico op problemen, zoals rokers of mensen met suikerziekte, gaan vaak twee keer per jaar. Dit advies verschilt per persoon en wordt bepaald door de mondzorgprofessional zelf. Wie lang niet is geweest, hoeft niet te wachten tot er pijn is. Klachten zoals gevoelige tanden, bloedend tandvlees of een loszittende vulling zijn goede redenen om eerder een afspraak te maken. In België en Nederland is het heel normaal om als nieuwe patiënt telefonisch contact op te nemen met een praktijk. Online afspraken maken is ook steeds vaker mogelijk, al accepteren sommige praktijken nieuwe patiënten alleen via telefoon.
Veelvoorkomende behandelingen en wat ze inhouden
Een gaatje vullen is de bekendste behandeling bij de tandheelkundige. Hierbij wordt het aangetaste deel van de tand verwijderd en opgevuld met een wit composietmateriaal of amalgaam. Vroeger was zilverkleurig amalgaam standaard, tegenwoordig wordt bijna altijd gekozen voor wit materiaal dat moeilijk te zien is. Een kroon wordt geplaatst als een tand te zwaar beschadigd is voor een gewone vulling. Daarbij wordt de tand afgeslepen en wordt er een soort kapje overheen gezet. Wortelkanaalbehandelingen klinken ingewikkeld, maar zijn bedoeld om een ernstig ontstoken tand te redden in plaats van hem te trekken. Bij zo’n behandeling wordt de zenuw uit de wortel verwijderd en de kanalen gereinigd en afgesloten. Al deze behandelingen worden uitgevoerd onder plaatselijke verdoving, zodat je er zo weinig mogelijk van voelt.
Kosten en vergoedingen: wat betaal je zelf
In Nederland valt een basiscontrole voor kinderen tot achttien jaar volledig onder de basisverzekering. Voor volwassenen is de situatie anders: een reguliere controle en eenvoudige behandelingen worden vergoed vanuit de basisverzekering, maar voor grotere ingrepen zoals kronen of implantaten heb je een aanvullende verzekering nodig. In België worden veel tandheelkundige behandelingen deels terugbetaald via de mutualiteit. Het eigen aandeel verschilt per behandeling en per tandarts. Het is verstandig om vooraf te vragen wat een behandeling kost en welk deel je zelf moet betalen. Veel praktijken werken met een tariefoverzicht dat je kunt inzien. Wie kosten wil vermijden, doet er goed aan om niet te wachten tot er een groot probleem ontstaat, want kleine problemen zijn vrijwel altijd goedkoper op te lossen dan grote.
Veelgestelde vragen
Hoe kan ik een nieuwe tandarts vinden?
Een nieuwe mondzorgpraktijk vinden doe je het makkelijkst via online zoeken op je woonplaats, via een verwijzing van vrienden of familie, of door contact op te nemen met de regionale tandartsenvereniging. Nieuwe patiënten worden vaak alleen via telefoon ingeschreven, dus bel de praktijk direct op om te vragen of ze nieuwe patiënten accepteren.
Wat moet ik doen bij hevige kiespijn?
Bij hevige kiespijn is het verstandig zo snel mogelijk contact op te nemen met een tandartspraktijk. De meeste praktijken hebben spoedplekken vrij voor acute klachten. Tot die tijd kunnen pijnstillers zoals paracetamol de pijn tijdelijk verlichten. Spoel niet met warme vloeistoffen, want dat kan een ontsteking verergeren.
Is een tandartsbezoek altijd pijnlijk?
Een gewone controle is voor de meeste mensen helemaal niet pijnlijk. Bij behandelingen zoals het vullen van een gaatje of het trekken van een kies wordt plaatselijke verdoving gebruikt, zodat je de ingreep zelf nauwelijks voelt. Mensen met tandartsvrees kunnen dit altijd aangeven aan de mondzorgprofessional, zodat er rekening mee wordt gehouden.
Vanaf welke leeftijd moet een kind naar de tandarts?
Het is aan te raden om een kind al mee te nemen naar de tandarts zodra de eerste tandjes doorkomen, meestal rond de eerste verjaardag. Zo raakt het kind vroeg gewend aan de omgeving en kan de tandarts de ontwikkeling van het gebit van begin af aan volgen. Vroeg beginnen helpt ook om een eventuele tandartsvrees later te voorkomen.
